İLK YARDIMIN AMAÇLARI
1-Hayat kurtarmak
2-Sakatlığı önlemek veya derecesini azaltmak
3-Kazazedenin durumunun daha kötüye gitmesini engellemek
İLK YARDIMIN TEEMEL KURALLARI
1-Hızlı sakin ve telaşa kapılmadan yapılmalıdır.
2-Kurtarıcı önce kendini emniyete almalıdır.
3-Kurtarıcı emin olmadığı uygulamalardan kaçınmalıdır.
Ülkemizde trafik kazalarında can ve mal kaybının gelişmiş ülkelerden fazla olma nedenleri
a-İlk yardım eğitiminin yetersiz olması
b-Dikkatsiz ve sorumsuz araç kullanılması
c-Trafik kurallarına uyulmaması
Kalp durmasında reflekslerde kaybolur.
Dönemeci alamayan aracın uçuruma yuvarlanması trafik kazası grubuna girer.
Trafik kazası grubuna girmeyen haller
a-Duran otomobil üzerine inşaat halindeki binadan tuğla düşmesi
b-Kara yolunda park etmiş olan aracın infilak etmesi(patlaması)
c-Demir yolunda iki trenin çarpışması
d-Yolda koşan birinin duran araca çarpmas
Yol kenarında park etmiş bir araca motosikletin çarpması, hareket halindeki bir aracın bir hayvana çarpması, bir aracın yol kenarındaki çöp bidonuna çarpması trafik kazasıdır.
- Soğuk nemli cilt, titreme şok belirtilerindendir.
- Kazazedeleri kaza papan aracın içerisinden çıkarılmadan önce aracın yanma veya devrilme tehlikesinin olup olmadığı mutlaka değerlendirilmelidir.
- Bebeklerde kalp masajı dakikada 100 - 120 defa yapılmalıdır.
- Elektrik çarpmasında kalbin durması veya atımının düzensiz olması, akımın girip çıktığı yerde yanık oluşması, solunum sorunları görülebilir.
- Kopan uzuv temiz ve su geçirmez bir torbaya koyulduktan sonra soğuk su tutularak yerine dikilmek üzere kazazede ile sağlık kuruluşuna nakledilir.
- Kazazedenin bilinçli olmasını anlamak için ilkyardım yapan kişi, yaralının omuzlarına hafifçe dokunarak 'iyi misiniz?' diye sormalıdır.
- İlk yardım yapan kişi hareketsiz yatan hastanın ağız kısmına yanağını yaklaştırarak soluğunu kontrol etmelidir.
- Sıcak çarpmasında hasta serin yere alınır.Su ve tuz kaybının giderilmesi için hastaya meyve suyu ve tuzlu ayran içirilir.
- Bak-Dinle-Hisset yönteminde 'bak' yaralının göğüs kafesinin inip kalktığına bakmaktır.Bu şekilde solunum kontrol edilir. Bak-Dinle-Hisset yöntemi ile solunumu tespit edilemeyenlere suni teneffüs yapılmalıdır.
- Solunum durduğunda dudaklar, tırnaklar ve parmak uçları dokulara oksijen gitmediğinden morarır.
- Kafa içi yaralanmalarında 'hırıltılı soluk alma' görülür.
- İlk yardım eğitimine önem verilmemesi ,trafik kurallarına uyulmaması can kaybını artırır.
- İlk yardımı yapan kişi mutlaka sakin ve soğukkanlı olmalıdır.
Kaza yerinde alınması gereken önlemler
1-Kaza yapan aracın kontağını kapatıp motoru devreden çıkarmak.
2-Kaza yerine en az 150 metreden görülebilecek şekilde reflektör veya ışıklı cihaz koymak
3-Aracın devrilme ve yanma ihtimaline karşı önlem almak
- Şoka karşı alınacak önlemlerden hastanın bilincini açık kalması sağlanmalıdır.
- Kalp masajında göğüs kemiğinin üzerine bastırmakla hayati organlara kan gitmesi sağlanır.
- Doku: Vücudun canlılık fonksiyonlarını yerine getiren aynı yapı ve görevdeki hücreler topluluğudur.
- Güneş çarpmasında deride gerginlik ve kuruluk görülür.İlk yardım olarak vücut serinletilir.
- Koma bilinçsiz ve hareketsiz uyku halidir.Koma durumunda kazazedenin çevre ile bağlantısı tamamen kesilir.Uyarılara cevap veremediği derin bir bilinç kaybı yaşar.
- Göz bebeklerinde büyüklük farkı, geçici hafıza kaybı, burundan kan gelmesi baş yaralanmasının belirtilerindendir.
- Kazazedenin bilinçli olması ve zorlanmadan konuşması soluk yolunun açık ve solunumun yeterli olduğunu gösterir.
- Bayılmada yüzde kızarma olmaz.Bayılma sonucu bilinci kaybolmuş insan,soluk yolunun tıkanmaması için yan yatış pozisyonuna alınır.(Bayılmada yüzde sararma olur)
- Soğuğa maruz kalarak donma aşamasına gelen bir kişiye şeker içeriği fazla, ılık içecekler verilmelidir.
- Burkulma bölgesine soğuk uygulanır.Kazazedenin üstü örtülerek vücut sıcaklığı korunarak ağrı sonucu oluşacak şoku önlemeye yardımcı olunur.
Solunum durma nedenleri
1-Suda boğulma
2-Zehirli gazların solunması
3-Soluk yolunun yabancı cisimle tıkanması
4-Çok fazla kan kaybı
Boyun omurlarından yaralandığından şüphelenilen bir kazazedeye yapılması gerekenler
1-Solunum kontrolü
2-Şokun önlenmesi
3-Sırtüstü düz bir zemine yatırmak
- Kırık çıkık ve burkulmaların müşterek tespit uygulaması;etkilenen bölgenin hareketsizliğinin sağlanmasıdır.
- Kanamanın olduğu damar parmakla kemik arasında sıkıştırılarak kanama durdurulabilir.Ancak bu yöntemin çöken kırık kemik üzerine uygulanması sakıncalıdır.
- İç kanaması olan ve şok durumundaki hastanın bilincinin açık kalması için çaba gösterilir.
- Kazazedeyi araçtan çıkarırken dikkat edilmesi gereken en önemli şey omurgasında kırık olabileceğidir.
- Solunumu duran bir insanda kandaki oksijen miktarı düşer.
- Kazazedenin elektrik akımından kurtarılması esnasında tahta veya plastik malzeme kullanılarak kazazede akımdan uzaklaştırılır.
- Havada bulunan oksijenin kanda bulunan karbondioksitle yer değiştirmesi işlemi solunum sisteminde gerçekleşir.
Yan yatış pozisyonun amaçları
1-Kazazedenin ağzında bulunan sıvıların(kusmuk,tükürük vs) soluk borusuna kaçmasını engellemek
2-Kazazedenin kulağından gelen kanın içerde kalmasını engellemek
3-Kazazedenin daha rahat solunum yapmasını sağlamak
Bu haber 496 defa okunmuştur.
.jpg)